Als de rook
om de IJmond
is verdwenen
Wat als Tata Steel IJmuiden stopt? Wat gebeurt er dan met het terrein? Welke mogelijkheden zijn er?
En waarom is het niet onrealistisch dat Tata uit de IJmond zou vertrekken? Je leest het in het uitgebreide rapport.
Wijmond in beelden
Visualities: Grisha Zotov | Architectural Prescription
In een notendop
De toekomst van Tata Steel Nederland in IJmuiden is onzeker. De financiële situatie van het bedrijf, in combinatie met de status van de staalmarkt en de juridische procedures van omwonenden en toezichthouders zorgen voor een wankele situatie.
Tata Steel IJmuiden wil verduurzamen en stapsgewijs stoppen met het gebruik van steenkool en uiteindelijk overgaan op productie van staal met waterstof. Het bedrijf zal de komende jaren hoe dan ook een transformatie ondergaan, waarbij de vraag niet is óf er verandering komt, maar in welke vorm en met welke snelheid deze zal plaatsvinden. Er blijft ook een scenario waarin de transitie niet succesvol is en Tata Steel IJmuiden zal moeten sluiten. Dit rapport bekijkt verschillende alternatieve scenario’s voor het terrein van TSN, variërend van staal maken met halffabrikaten van elders tot een nieuwe woonwijk aan zee bouwen.
Het rapport schetst drie verschillende scenario’s voor de toekomst van de locatie:
Scenario 1:
Stad in de duinen
Transformatie van het gebied tot een stad met ruimte voor bedrijvigheid. Voordeel van dit scenario is dat het inkomsten oplevert om de nodige bodemsanering (deels) te financieren. Hierdoor wordt de behoefte aan overheidssubsidie geminimaliseerd.
Scenario 2:
Natuur- en innovatiehub
Het creëren van een natuurgebied en een ruime campus voor nieuwe, innovatieve bedrijven. Voordeel van dit scenario is dat de jaarlijkse opbrengsten gemaximaliseerd worden, zowel door de opbrengsten van de nieuwe bedrijvigheid, als op termijn door de verlaging van de zorgkosten.
Scenario 3:
Schonere staalproductie
Het verduurzamen van de staalproductie op de locatie door met halffabrikaten en elektrische vlamboogovens te werken en op de rest van het terrein het industriële karakter door te zetten in de vorm van scheepswerven.
In het rapport wordt het Groen Staalplan van Tata Steel zelf afgezet tegen deze scenario’s. Uit de vergelijking kan geconcludeerd worden dat de overheidssteun die nodig is, ongeveer gelijk is voor het Groen Staalplan, scenario 2 en scenario 3. Bij scenario 1, het bouwen van een stad, kan de overheid tot 4 miljard euro besparen, omdat woningbouw op het terrein inkomsten oplevert. Als we kijken naar de jaarlijkse kosten en opbrengsten voor de maatschappij als geheel is scenario 2, het natuur- en innovatiegebied, het grootst. Dit komt vooral door de maatschappelijke baten van natuur, meer werkgelegenheid en lagere zorgkosten. Het Groen Staalplan is voor wat betreft maatschappelijke baten de minst aantrekkelijke optie.
In dit rapport wordt niet gepleit voor een specifiek toekomstpad voor Tata. Het biedt een handreiking om keuzes te maken. Er zijn namelijk ook andere opties dan een maatwerksubsidie voor het Groen Staalplan van TSN. Verschillende scenario’s kunnen aantrekkelijk zijn, afhankelijk van de prioriteiten die beleidsmakers en politici stellen. Het is van belang dat we ons niet blindstaren op één optie. Dit is ook nuttig mocht de fabriek onverhoopt plotseling sluiten. Dan ligt er tenminste een plan B.